تصویب نامه در مورد فعالیت‌های تولیدی و معدنی مشمول
اولویت یک و دو موضوع ماده 132 اصلاحی
قانون مالیات‌های مستقیم
مصوب 10/2/1374
هیات وزیران در جلسه مورخ 10/2/1374 بنا به پیشنهاد کمیسیونی متشکل از نمایندگان وزارت امور اقتصادی و دارایی، سازمان برنامه و بودجه و وزارت‌خانه‌های تولیدی ذی‌ربط (موضوع نامه شماره 20953/7032/4/30 مورخ 1/8/1373 وزارت امور اقتصادی و دارایی) و به استناد تبصره (1) ماده (132) اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم – مصوب 1371- تصویب نمود:
1- فعالیت‌های تولیدی و معدنی مشمول اولویت یک و دو موضوع ماده (132) اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم- مصوب 1371- به شرح جداول (1) و (2) پیوست تعیین می‌شود.
2- کلیه فعالیت‌های تولیدی و معدنی به استثنای فعالیت‌های مذکور در جداول (1)، (2) و (3) پیوست، مشمول معافیت مالیاتی مربوط به اولویت سه موضوع ماده (132) اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم- مصوب 1371- می‌باشند.
3- این تصویب‌نامه جایگزین تصویب‌نامه شماره 4348/ت 100 هـ مورخ 31/3/1373 می‌شود.
معاون اول رییس جمهور- حسن حبیبی
جدول یک (اولویت یک، 8 سال معافیت مالیاتی)
ردیف کد ICGS شرح فعالیت
1 000-3112 تهیه لبنیات
2 000-3116 محصولات آردسازی
3 000-3411 تولید خمیر کاغذ- کاغذ و مقوا
4 000-3420 چاپ و انتشار و صنایع وابسته به آن
5 000-3522 محصولات دارویی
6 0001-3710 فرماتورسازی
7 0002-3710 چکش کاری آهن و فولاد
8 0004-3710 ریخته گری آهن و فولاد
ردیف کد ICGS شرح فعالیت
9 0013-3710 ریل آهن- تولید
10 0014-3710 میلگردسازی
11 0101-3710 شمش چدن
12 0110-3710 آلیاژهای آهنی- فرو آلیاژ
13 0111-3710 فرومنگنز
14 0112-3710 فروسیلیسیوم
15 0113-3710 فروکروم
16 0114-3710 فرونیکل
17 0115-3710 سایر آلیاژهای آهنی
18 0150-3710 گردآهن
19 0151-3710 گرد فولاد
20 0152-3710 آهن اسفنجی
21 0153-3710 فولاد اسفنجی
22 0160-3710 گنده یا توده آهن
23 0161-3710 گنده یا توده فولاد
24 0162-3710 شمش آهن
25 0163-3710 شمش فولاد
26 0170-3710 شمش بزرگ آهن
27 0171-3710 شمش بزرگ فولاد
28 0172-3710 شمش کوچک آهن
29 0173-3710 شمش کوچک فولاد
30 0174-3710 شمش پهن آهن
31 0175-3710 شمش پهن فولاد
32 0101-3720 مات مس
33 0104-3720 مس برای تصفیه
34 0150-3720 مس خام
35 0106-3720 مس تصفیه شده
36 0107-3720 شمش مس
ردیف کد ICGS شرح فعالیت
37 0842-3814 دستگاه علوفه خردکن
38 0000-3821 تولید موتور و توربین
39 0000-3822 تولید ماشین‌آلات و تجهیزات کشاورزی
40 0000-3823 تولید ماشین‌آلات فلزکاری و چوب‌بری
41 0000-3824 تولید ماشین‌آلات و تجهیزات مخصوص صنعتی به استثنای ماشین‌آلات و تجهیزات چوب‌بری و فلزکاری
42 0000-3841 کشتی‌سازی و تعمیر آن
43 0000-3845 هواپیماسازی
44 0000-3511 تولید مواد شیمیایی اساسی صنعتی غیر از کود
45 0000-3512 تولید کود و سموم دفع آفات نباتی
46 0001-3513 الیاف مصنوعی- تولید
47 0000-3551 صنایع لاستیک رویی و تویی اتومبیل
48 0000-3851 تولید وسایل حرفه‌ای و علمی و ابزارآلات اندازه‌گیری و کنترل
49 0000-3831 تولید ماشین‌آلات و دستگاه‌های کامل صنعتی برقی و غیربرقی
50 0001-3117 نان ماشینی
51 0000-3114 کنسروسازی و نگهداری و عمل‌آوری ماهی و حیوانات سخت تن
52 0000-3115 تولید روغن‌ها و چربی‌ها و چربی‌های حیوانی و نباتی
53 0111-3117 غذای کودک- فرآورده‌های مخصوص کودکان
54 0000-3825 تولید ماشین‌آلات دفتری- محاسباتی و اداری
55 0000-3832 وسایل و دستگاه‌های کامل ارتباطی
56 0005-3720 ریخته‌گری آلومینیوم
ردیف کد ICGS شرح فعالیت
57 0006-3720 ریخته‌گری برنج
58 0007-3720 ریخته‌گری سرب
59 0008-3720 ریخته‌گری مس
60 0009-3710 چدن‌ریزی
61 0000-2301 استخراج سنگ معدنی آهنی
62 0000-2302 استخراج سنگ معدنی غیرآهنی
63 0130-2901 خاک نسوز
64 0000-2100 استخراج ذغال سنگ
65 0120-2901 کائولن

جدول دو (الویت دو، 6 سال معافیت مالیاتی)
ردیف کد ICGS شرح فعالیت
1 0000-3118 تهیه و تصفیه قند و شکر
2 0000-3122 تهیه خوراک آماده دام و طیور
3 0000-3211 ریسندگی و بافندگی و تکمیل منسوجات
4 0000-3215 صنایع ریسمان و نخ
5 0000-3231 دباغی و تکمیل چرم- پوست و چرم
6 0000-3240 تولید کفش غیر از کفش‌های لاستیکی و پلاستیکی
7 0010-3311 نئوپان سازی
8 0002-3513 رزین جامد و مایع- تولید
9 0003-3513 مواد پی وی سی- تولید
10 0000-3530 محصولات ناشی از پالایش نفت
11 0000-3540 تولید محصولات حاصل از نفت و ذغال سنگ، سوخت‌ها، قتران‌ها و حلال‌ها
12 0000-3620 تولید شیشه و مصنوعات شیشه‌ای
13 0002-3692 سیمان- تولید
14 0000-3832 تولید رادیو و تلویزیون
ردیف کد ICGS شرح فعالیت
15 0000-3833 تولید وسایل و ظروف خانگی برقی
16 0000-3839 تولید دستگاه‌های کامل و لوازم برقی که در جای دیگر طبقه‌بندی نشده‌اند
17 0000-3852 تولید کالاهای بصری و عکاسی
18 0007-3710 نورد فلزات
19 0012-3710 تیرآهن- تولید
20 0015-3710 نبشی آهنی- تولید
21 0016-3710 لوله‌سازی
22 0100-3710 چدن اشپیگل
23 0102-3710 سایر چدن‌ها
24 0140-3710 دانه‌های کوچک آهن
25 0141-3710 دانه‌های کوچک فولاد
26 0176-3710 سایر اشکال شمش‌های آهن و فولاد
27 0180-3710 محصولات نیمه تمام به شکل طومار از آهن
28 0181-3710 محصولات نیمه تمام به شکل طومار از فولاد
29 0190-3710 صفحه‌های پهن آهن
30 0191-3710 صفحه‌های پهن فولاد
31 1562-3819 قوطی مخصوص مواد غذایی از آلومینیوم
32 0192-3809 قوطی آهنی
33 0030-3819 قوطی سازی فلزی
34 0032-3819 کپسول گاز- تولید
35 0594-3819 قوطی حلبی
36 0193-3819 قوطی فولادی
37 0195-3819 قوطی یک کیلویی برای بسته‌بندی
38 0196-3819 قوطی نیم کیلویی
39 0006-3412 کارتن مقوایی- تولید
40 0155-3412 قوطی مقوایی
41 0156-3412 بشکه مقوایی
ردیف کد ICGS شرح فعالیت
42 1561-3819 قوطی مخصوص بسته‌بندی و حمل سموم از آلومینیوم
43 1563-3819 چلیک آلومینیومی
44 1564-3819 بشکه آلومینیومی
45 1565-3819 پیت آلومینیومی
46 1566-3819 تیوپ آلومینیومی
47 1580-3819 ظروف آلومینیوم برای گازهای فشرده
48 2140-3819 درب شیشه‌های مواد غذایی از آهن یا فولاد
49 2141-3819 درب شیشه نوشابه‌های غیر الکلی از آهن یا فولاد- طشتک
50 0569-3560 ظروف دارویی پلاستیکی
51 0153-3412 کارتن یا جعبه مقوایی
52 1691-3819 درب شیشه از آلومینیوم

جدول سه (فهرست فعالیت‌های تولیدی که مشمول معافیت مربوط به اولویت 3 نمی‌باشند)
ردیف کد ICGS شرح فعالیت
1 0002-3119 سقز و آدامس سازی
2 0001-3112 بستنی سازی
3 0003-3116 برنج‌کوبی
4 0120-3134 نوشابه‌سازی
5 0239-3119 تولید هر نوع شیرینی‌جات
6 0125-3117
0115-3117
0007-3121 تولید انواع چیپس و کراکر نمکی و پفک نمکی و مشابه آن
7 0015-3523 ساخت انواع لوازم آرایشی
8 0001-2523
0003-2523 تولید خوشبو کننده (از هر نوع)
9 0007-3522 واکس‌سازی
ردیف کد ICGS شرح فعالیت
10 0006-3529 شمع‌سازی
11 0100-3320 مبل‌سازی (از هر نوع)
12 0431-3311
0441-3311 در و پنجره‌سازی و دکورسازی (از هر نوع)
13 0121-3813
0122-3813 کرکره‌سازی (از هر نوع)
14 1541-3211
0010-3233 تولید نوارهای پرده کرکره و کمربند ایمنی
15 0440-3411 تولید کاغذ دیواری و نقش زنی آن (از هر نوع)
16 خدماتی خشک‌شویی
17 خدماتی ماشین‌شویی و سرویس وسائط نقلیه زمینی
18 0000-3901 ساخت زینت‌آلات
19 0000-3902 ساخت وسایل موسیقی
20 1280-3909
1283-3909 ساخت انواع فندک
21 0851-3819
0404-3620 لوسترسازی
22 0004-3121 تهیه قهوه و کاکائو
23 1000-3220 کلاه‌دوزی


اصلاحیه تصویب‌نامه (موضوع تعیین فهرست اولویت‌های موضوع
ماده (132) اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم)
مصوب 16/4/1381
هیات وزیران در جلسه مورخ 16/4/1381 بنا به پیشنهاد کمیسیونی متشکل از نمایندگان وزارتخانه‌های امور اقتصادی و دارایی، صنایع و معادن، جهاد کشاورزی و سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور (موضوع نامه شماره 1717/1728-5/30 مورخ 8/4/1381 وزارت امور اقتصادی و دارایی) و به استناد تبصره (1) ماده (132) اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم- مصوب 1371- تصویب نمود:
مفاد تصویب‌نامه شماره 1361/ت 11463 هـ مورخ 11/2/1374 (موضوع تعیین فهرست اولویت‌های موضوع ماده (132) اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم) برای سال‌های اول و دوم برنامه سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران (سال‌های 1379، 1380) لازم‌الاجرا است.
معاون اول رئیس جمهور- محمدرضا عارف


آئین‌نامه اجرایی ماده (134) اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم
-مصوب 1380 –
مصوب 3/7/1381
ماده 1- درآمد مدارس ابتدایی، راهنمایی، متوسطه، فنی و حرفه‌ای دانشگاه‌ها و مراکز آموش عالی غیر انتفاعی حاصل از تعلیم و تربیت شامل کلیه درآمدهای مرتبط با تعلیم و تربیت طبق مجوز صادر شده از وزارتخانه ذی‌ربط می‌باشد.
تبصره 1- درآمد حاصل از فعالیت اقتصادی و غیر مرتبط با موضوع تعلیم و تربیت طبق مقررات مربوط و سایر فعالیت‌های خارج از شمول مجوز مذکور مشمول مالیات می‌باشد.
تبصره 2- درآمدهای حاصل از برگزاری فعالیت‌های فرهنگی و سمینارها یا دوره‌های آموزشی این گونه موسسات نیز مرتبط با فعالیت تعلیم و تربیت محسوب می‌شود و از پرداخت مالیات معاف می‌باشد.
ماده 2- درآمد موسسات نگهداری معلولان ذهنی و حرکتی دارای پروانه فعالیت از مراجع ذی‌ربط، بابت نگهداری معلولان ذهنی و حرکتی از مالیات معاف است. هر گونه درآمد دیگر حاصل از فعالیت‌های مغایر با پروانه فعالیت طبق مقررات مربوط مشمول مالیات خواهد بود.
ماده 3- درآمد باشگاه‌ها و موسسات ورزشی دارای مجوز از سازمان تربیت بدنی حاصل از فعالیت‌های منحصراً ورزشی از پرداخت مالیات معاف است. منظور از فعالیت‌های ورزشی، آن نوع فعالیت و رشته ورزشی است که بر اساس مجوز مرجع ذی‌ربط تعیین می‌شود و توسط باشگاه‌ها و موسسات ورزشی انجام می‌پذیرد.
تبصره- درآمد حاصل از فعالیت‌های اقتصادی و سایر فعالیت‌ها یا رشته‌های ورزشی فاقد مجوز و همچنین درآمد حاصل از تبلیغات، فروش دارایی‌ها، کمک‌ها و هدایای دریافتی مشمول پرداخت مالیات خواهد بود.
معاون اول رئیس جمهور- محمدرضا عارف


اصلاحیه آئین‌نامه اجرایی بند (الف) ماده (107)
قانون مالیات‌های مستقیم مصوب 1366
مصوب 28/11/1380
هیات وزیران در جلسه مورخ 28/11/1380 بنا به پیشنهاد شماره 45454/4117-5/30 مورخ 7/8/1380 وزارت امور اقتصادی و دارایی و به استناد اصل یکصد و سی و هشتم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران تصویب نمود:
در جزء (الف) بند (1) تصویب‌نامه شماره 86330/ت 82 هـ مورخ 21/3/1370 موضوع آئین‌نامه اجرایی بند (الف) ماده (107) قانون مالیات‌های مستقیم – مصوب 1366- مجلس شورای اسلامی عبارت «سازمان مدیریت و منابع آب ایران» اضافه شود.
معاون اول رئیس جمهور- محمدرضا عارف


آئین‌نامه اجرایی موضوع تبصره (3) ماده (139)
اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم، مصوب 1380
مصوب 30/11/1381
فصل اول- معافیت موضوع بند «الف» ماده (139)
ماده 1- معافیت مالیاتی موضوع بند «الف» ماده (139) صرفاً در مورد بقاع موصوف که فهرست آنها توسط سازمان اوقاف و امور خیریه به سازمان امور مالیاتی کشور اعلام می‌شود، جاری خواهد بود. تشخیص سایر بقاع متبرکه، بر عهده سازمان یاد شده می‌باشد.

فصل دوم- معافیت موضوع بند «د» ماده (139)
ماده 2- مدارسی که قبلاً طبق تشخیص شورای مدیریت حوزه علمیه قم از جمله مدارس علوم اسلامی شناخته شده یا بعداً شناخته شوند، نسبت به کمک‌ها و هدایای دریافتی نقدی و غیرنقدی از پرداخت مالیات معاف می‌باشند.
تبصره 1- استفاده از معافیت مالیاتی مزبور برای هر سال، منوط به تایید شورای مدیریت حوزه علمیه قم مبنی بر تداوم فعالیت مدرسه در زمره علوم اسلامی است که باید حداکثر تا پایان تیرماه سال بعد به اداره امور مالیاتی مربوط تسلیم گردد.
تبصره 2- موقوفات متعلق به مدارس یاد شده جهت استفاده از معافیت مالیاتی موقوفات عام می‌باید به شرح فصل پنجم این آیین‌نامه مورد نظارت شعب تحقیق سازمان اوقاف و امور خیریه واقع شوند و شرط معافیت درآمد موقوفات موصوف نیز ارایه تاییدیه سازمان اوقاف و امور خیریه مبنی بر صرف درآمد مربوط در امور مذکور در بند «ح» ماده (139) اصلاحی وفق ماده (8) این آیین‌نامه خواهد بود.

فصل سوم- معافیت موضوع بند «هـ» ماده (139)
ماده 3- نهادهایی که طبق نظر هیات وزیران جزء نهادهای انقلاب اسلامی شناخته شده یا بشوند، نسبت به کمک‌ها و هدایای دریافتی نقدی و غیر نقدی از پرداخت مالیات معاف می‌باشند.

فصل چهارم- معافیت موضوع بند «و» ماده (139)
ماده 4- آن قسمت از درآمد صندوق عمران موقوفات کشور که به مصرف عمران موقوفات کشور برسد، از پرداخت مالیات معاف است مشروط بر اینکه هر سال گواهی لازم مبنی بر صرف درآمد صندوق در امور یاد شده توسط سازمان اوقاف و امور خیریه صادر و حداکثر تا پایان تیرماه سال بعد به سازمان امور مالیاتی کشور تسلیم گردد.

فصل پنجم- معافیت موضوع بند «ح» ماده (139)
ماده 5- آن قسمت از درآمد موقوفات عام که طبق موازین شرعی و برابر مفاد وقفنامه‌های مربوط به مصرف امور مذکور در بند «ح» ماده (139) می‌رسد از پرداخت مالیات معاف است مشروط بر اینکه:
الف- صورت حساب درآمد و هزینه هر سال مالی موقوفه متکی به اسناد و مدارک قابل قبول، حداکثر تا 4 ماه پس از پایان سال مالی به اداره اوقاف و امور خیریه مربوط تسلیم شود.
ب- ادارات اوقاف و امور خیریه مربوط نسخه‌ای از صورت حساب مزبور را به انضمام تاییدیه لازم مبنی بر صرف کل یا بعض درآمد موقوفه در امور مندرج در بند «ح» ماده (139) اصلاحی – مصوب 27/11/1380- قانون مالیات‌های مستقیم (با ذکر دقیق مبالغ کل درآمد و رقم صرف شده در امور مزبور) ظرف شش ماه از تاریخ وصول صورت حساب به اداره امور مالیاتی محل موقوفه تسلیم نماید.
تبصره – موقوفاتی که متولی منصوص‌التولیه دارند نیز جهت برخورداری از معافیت مالیاتی ملزم به رعایت مقررات قانون مالیات‌های مستقیم و ضوابط مقرر در این آئین‌نامه خواهند بود.

فصل ششم- معافیت موضوع بند «ط» ماده (139)
ماده 6- موسسات خیریه و عام‌المنفعه در صورتی می‌توانند از معافیت مالیاتی موضوع این بند استفاده نمایند که واجد شرایط زیر باشند:
الف- موسسه رسماً تحت یکی از عناوین فوق به ثبت رسیده و غیرانتفاعی بودن آن نیز در اساسنامه تصریح شده باشد.
ب- کمک‌ها و هدایای دریافتی نقدی و غیرنقدی آنها به موجب اساسنامه به مصارف امور یاد شده در بند «ح» ماده (139) اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم- مصوب 27/11/1380- برسد و این امر توسط سازمان امور مالیاتی کشور طبق مواد (7) الی (9) این آئین‌نامه تایید شود.
ج- اساسنامه آنها صریحاً متضمن این موضوع باشد که موسسان و وابستگان طبقات اول و دوم آنان، موضوع ماده (18) این قانون و هیات امنا و مدیران آنها مبادرت به انجام معامله با موسسه ننماید.
د- اساسنامه موسسه صریحاً حاکی از این باشد که موسسان یا صاحبان سرمایه حق هیچ گونه برداشت و یا تخصیص از محل کمک‌ها و هدایای دریافتی نقدی و غیر نقدی را ندارند و بعد از انحلال، دارایی موسسه به سازمان بهزیستی کشور یا یکی از موسسات دولتی و یا موسسات خیریه و عام‌المنفعه دیگر واگذار گردد.
هـ - بر درآمد و هزینه آنها به شرح مواد (7) الی (9) این آئین‌نامه نظارت شود.
ماده 7- نظارت بر درآمد و هزینه موسسات خیریه و عام‌المنفعه موضوع بند «ط» ماده (139) اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم، ولو اینکه دارای مال موقوفه باشند به ترتیب یر اعمال خواهد شد:
الف- مرجع نظارت بر درآمد و هزینه موسسات خیریه و عام‌المنفعه، سازمان امور مالیاتی کشور است که می‌تواند این اختیار را به ادارات امور مالیاتی ذی ربط و در موارد یاد شده در بند (3) ماده (1) قانون تشکیلات و اختیارات سازمان اوقاف و امور خیریه- مصوب 1363-، به سازمان مزبور تفویض نماید.
ب- نظارت بر درآمد و هزینه موسسات عام‌المنفعه‌ای که دارای مال موقوفه می‌باشند و یا اداره آنها به موجب قانون یا آیین‌نامه مربوط به سازمان اوقاف و امور خیریه محول شده است، با سازمان یاد شده خواهد بود.
پ- مراجع ناظری که قبلاً موافق آئین‌نامه اجرایی موضوع تبصره (4) ماده (2) قانون مالیات‌های مستقیم- مصوب 1366- و اصلاحیه مورخ 7/2/1371 آن، امر نظارت بر درآمد و هزینه موسسات عام‌المنفعه به آنان تفویض گردیده است، نظارت آنها بر موسسات یاد شده با رعایت مقررات ماده (139) اصلاحی- مصوب 27/11/1380 – و مفاد این آیین‌نامه کماکان معتبر بوده و اساسنامه این قبیل موسسات نیازی به اصلاح مجدد و تطبیق با این آیین‌نامه نخواهد داشت.
ماده 8- موسسات نامبرده موظفند ظرف یک ماه از تاریخ ثبت اساسنامه، تصویر یا رونوشت مصدق آن را به اداره امور مالیاتی محل تسلیم و ظرف همین مدت در یکی از بانک‌های محل، حساب جاری به نام موسسه افتتاح و کلیه وجوه نقدی و درآمد خود را به حساب‌های بانکی منتقل نمایند و کلیه هزینه‌های موسسه را از طریق آن حساب‌ها انجام دهند.
ماده 9- موسسات خیریه و عام‌المنفعه مکلفند صورت حساب درآمد و هزینه سالانه خود را که متکی به اسناد و مدارک قابل قبول باشد، حداکثر تا چهارماه بعد از پایان سال مالی موسسه به مرجع ناظر مربوط تسلیم نمایند و مرجع ناظر موسسه نیز باید ظرف چهارماه از تاریخ وصول صورت حساب، نتیجه رسیدگی را در مورد صورت حساب درآمد و هزینه و رعایت مقررات قانون و آیین‌نامه اجرایی ماده (139) قانون اعلام و در صورت تایید، گواهی لازم را جهت اقدام قانونی به اداره امور مالیاتی مربوط تسلیم نماید.

فصل هفتم- معافیت موضوع بند «ی» ماده (139)
ماده 10- مجامع حرفه‌ای، احزاب و انجمن‌ها و تشکل‌های غیردولتی مکلفند مجوز صادر شده از مراجع ذی‌ربط را جهت استفاده از معافیت مقرر موضوع بند «ی» ماده مذکور به اداره امور مالیاتی مربوط تسلیم نمایند.

فصل هشتم- معافیت موضوع بند «ک» ماده (139)
ماده 11- انجمن‌ها و هیات‌های مذهبی مربوط به اقلیت‌های دینی مذکور در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، جهت استفاده از معافیت مقرر مکلفند گواهی لازم مبنی بر رسمیت خود را از وزارت کشور اخذ و به اداره امور مالیاتی ذی ربط تسلیم نمایند.

فصل نهم- معافیت موضوع بند «ل» ماده (139)
ماده 12- فعالیت‌های انتشاراتی و مطبوعاتی، فرهنگی و هنری اشخاص حقیقی یا حقوقی به موجب مجوز وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی انجام می‌شود. فعالیت‌های یاد شده بر اساس دستورالعملی توسط سازمان امور مالیاتی کشور با همکاری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی تعیین و اعلام خواهد شد.

فصل دهم- معافیت موضوع تبصره (1) ماده (139)
ماده 13- اشخاص موضوع ماده (139) اصلاحی جهت برخورداری از معافیت مالیاتی موضوع تبصره (1) این ماده موظفند حداقل پانزده روز قبل از شروع فعالیت‌های غیر انتفاعی مذکور در تبصره یاد شده، مراتب را جهت تعیین ناظر به سازمان امور مالیاتی کشور اعلام و صورت حساب درآمد و هزینه مربوط به فعالیت‌های موصوف را حداقل یک بار در هر سال مالی به مرجع ناظر تعیین شده تسلیم و گواهی نظارت دریافت نمایند.

فصل یازدهم- مقررات عمومی
ماده 14- درآمدهای حاصل از فعالیت‌های اقتصادی اشخاص موضوع ماده (139) اصلاحی به شرح مندرج در تبصره (2) اصلاحی ماده (2) قانون مالیات‌های مستقیم- مصوب 27/11/1380- (غیر از مواردی که طبق بندهای ماده (139) مزبور از معافیت مالیاتی برخوردار می‌شوند) طبق مقررات مربوط و با رعایت سایر فعالیت‌های مالیاتی مقرر به نرخ‌های مالیاتی مقرر مربوط در این قانون مشمول مالیات خواهند بود.
تبصره 1- نقل و انتقال قطعی املاک از جمله فعالیت‌های اقتصادی موضوع تبصره (2) ماده (2) قانون یاد شده تلقی نمی‌گردد.
تبصره2- درآمدهایی که طبق مقررات مربوط دارای نرخ مالیاتی جداگانه‌ای می‌باشند، مالیات متعلق حسب مورد وفق مقررات مربوط محاسبه و وصول خواهد شد.
ماده 15- اشخاص موضوع ماده (139) اصلاحی مکلف به انجام سایر تکالیف مربوط از جمله تسلیم به موقع اظهارنامه و ترازنامه و حساب سود و زیان و کسر و پرداخت مالیات اشخاص ثالث طبق قانون مالیات‌های مستقیم خواهند بود.
ماده 16- عدم رعایت شرایط و ترتیبات مقرر در قانون مالیات‌های مستقیم و این آیین‌نامه از سوی اشخاص موضوع بندهای ماده (139) اصلاحی قانون یاد شده، در هر سال مالی موجب محرومیت از معافیت مقرر در آن سال خواهد شد.
ماده 17- در مورد موقوفات عام به طور کلی و موسسات عام‌المنفعه‌ای که اداره امور آنها به سازمان اوقاف و امور خیریه محول شده یا بشود در صورتی که فاقد متولی و یا امین یا مدیر باشند مسئولیت انجام تکالیف مقرر در این آیین‌نامه و قانون مالیات‌های مستقیم در ارتباط با اشخاص مذکور به عهده اداره اوقاف و امور خیریه مربوط خواهد بود.
ماده 18- مفاد این آیین‌نامه نسبت به اشخاص مذکور در ماده (139) اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم- مصوب 27/11/1380- که سال مالی آنها از 1/1/1381 به بعد شروع می‌شود جاری خواهد بود.

جدول مالیات حقوق کارکنان مشمول
قانون نظام هماهنگ پرداخت کارکنان دولت
در سال 1384
حداقل معافیت ماهانه 000/900/1 ریال
حقوق ماهانه
(به ریال) مالیات متعلقه ماهانه
(به ریال) نرخ مقرر
به درصد
000/900/1
000/200/2
000/500/2
000/000/3 معاف
000/30
000/60
000/110 -
10
10
10
حقوق ماهانه
(به ریال) مالیات متعلقه ماهانه
(به ریال) نرخ مقرر
به درصد
000/500/3
000/000/4
000/500/4
000/000/5
000/500/5
000/000/6
000/000/7
000/000/8
000/000/9
000/000/10 000/160
000/210
000/260
000/310
000/360
000/410
000/510
000/610
000/710
000/810 10
10
10
10
10
10
10
10
10
10


جدول مالیات حقوق اشخاصی که مشمول قانون
نظام هماهنگ پرداخت کارکنان دولت نیستند
در سال 1384
حداقل معافیت ماهانه 000/900/1 ریال
حقوق ماهانه
(به ریال) مالیات متعلقه ماهانه
(به ریال) نرخ مقرر
به درصد
000/900/1
000/200/2
000/500/2
000/000/3
000/500/3
000/000/4
000/500/4
000/000/5
000/400/5 معاف
000/30
000/60
000/110
000/160
000/210
000/260
000/310
000/350 -
10
10
10
10
10
10
10
10
حقوق ماهانه
(به ریال) مالیات متعلقه ماهانه
(به ریال) نرخ مقرر
به درصد
000/700/5
000/000/6
000/500/6
000/000/7
000/000/8
000/000/9
000/000/10
333/233/10
000/500/10
000/000/11
000/000/12
000/000/13
000/000/14
000/000/16
000/000/20 000/410
000/470
000/570
000/670
000/870
000/070/1
000/270/1
667/316/1
333/383/1
333/508/1
333/758/1
333/008/2
333/258/2
333/758/2
333/758/3 10 و 20
10 و 20
10 و 20
10 و 20
10 و 20
10 و 20
10 و 20
10 و 20
10 و 20 و 25
10 و 20 و 25
10 و 20 و 25
10 و 20 و 25
10 و 20 و 25
10 و 20 و 25
10 و 20 و 25


تصویب نامه راجع به جزء (ب) بند (2) ماده (148) اصلاحی
قانون مالیات‌های مستقیم- مصوب 1380-
مصوب 15/4/1382
هیات وزیران در جلسه مورخ 15/4/1382 بنا به پیشنهاد مشترک سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور و وزارت امور اقتصادی و دارایی و به استناد جزء (ب) بند (2) ماده (148) اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم- مصوب 1380- تصویب نمود:
آیین‌نامه اجرایی نصاب هزینه سفر و فوق‌العاده مسافرت مدیران، بازرسان و کارکنان به خارج از ایران، موضوع جزء (ب) بند (2) ماده (148) اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم، موضوع تصویب‌نامه‌های شماره 10130/ت 122 مورخ 25/2/1368 و شماره 27536/ت 18895 هـ مورخ 3/5/1377 به شرح زیر اصلاح می‌گردد:
رقم مذکور در جزء (الف) و (ب) بند (1)، بند (2) و تبصره (1) ماده (2) از مبلغ سیصد و پنجاه هزار ریال به مبلغ یک میلیون (000/000/1) ریال تغییر می‌یابد.
معاون اول رییس جمهور- محمدرضا عارف


تصویب‌نامه راجع به فهرست اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم
[موضوع تبصره (1) ماده 132]
مصوب 15/4/1382
هیات وزیران در جلسه مورخ 15/4/1382 بنا به پیشنهاد مشترک وزارتخانه‌های امور اقتصادی و دارایی و صنایع و معادن و سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور، موضوع نامه شماره 15489/1154-211 مورخ 31/3/1382 وزارت امور اقتصادی و دارایی و به استناد تبصره (1) ماده (132) اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم- مصوب 1380- تصویب نمود:
1- فهرست مناطق کمتر توسعه یافته موضوع تبصره (1) ماده (132)اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم- مصوب 1380- برای بقیه مدت برنامه سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران (سال‌های 1381، 1382 و 1383) به شرح جدول پیوست تعیین می‌شود.
2- سازمان امور مالیاتی کشور موظف است فهرست مناطقی را که با توجه به تبصره‌های (2) و (4) ماده (132) قانون مذکور از شمول معافیت مالیاتی مناطق مزبور خارج می‌گردند، ظرف یک ماه تهیه و پس از تایید وزیران امور اقتصادی و دارایی و صنایع و معادن اعلام نماید.
معاون اول رییس جمهور- محمدرضا عارف



فهرست مناطق کمتر توسعه یافته موضوع تبصره یک ماده 132
اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم مصوب 27/11/1380

جدول الف: فهرست شهرستان‌های کمتر توسعه یافته
ردیف نام استان نام شهرستان
1 آذربایجان شرقی چاراویماق
2 آذربایجان شرقی کلیبر
3 آذربایجان شرقی جلفا
4 آذربایجان شرقی هشترود
5 آذربایجان شرقی ورزقان
6 آذربایجان غربی سردشت
7 آذربایجان غربی اشنویه
8 آذربایجان غربی چالدران
9 آذربایجان غربی پیرانشهر
10 آذربایجان غربی تکاب
11 آذربایجان غربی شاهیندژ
12 آذربایجان غربی سلماس
13 آذربایجان غربی بوکان
14 آذربایجان غربی ماکو
15 آذربایجان غربی خوی
16 آذربایجان غربی مهاباد
17 آذربایجان غربی نقده
18 آذربایجان غربی میاندوآب
19 اردبیل بیله‌سوار
20 اردبیل نیر
21 اردبیل کوثر
22 اردبیل پارس‌آباد
23 اردبیل نمین
24 اردبیل گرمی
ردیف نام استان نام شهرستان
25 اصفهان سمیرم
26 اصفهان فریدن
27 اصفهان اردستان
28 اصفهان فریدونشهر
29 اصفهان چادگان
30 ایلام دهلران
31 ایلام آبدانان
32 ایلام مهران
33 ایلام ایوان
34 ایلام دره‌شهر
35 ایلام شیروان و چرداول
36 بوشهر دیلم
37 بوشهر دشتی
38 بوشهر کنگان
39 بوشهر گناوه
40 بوشهر دیر
41 بوشهر تنگستان
42 بوشهر جم
43 بوشهر دشتستان
44 چهارمحال بختیاری اردل
45 چهارمحال بختیاری لردگان
46 چهارمحال بختیاری کوهرنگ
47 خراسان نهبندان
48 خراسان تایباد
49 خراسان خواف
50 خراسان تربت جام
51 خراسان جاجرم
52 خراسان سرخس
ردیف نام استان نام شهرستان
53 خراسان مانه و سملقان
54 خراسان فریمان
55 خراسان رشتخوار
56 خراسان قائنات
57 خراسان کلات
58 خراسان سربیشه
59 خوزستان باغ ملک
60 خوزستان شادگان
61 خوزستان ایذه
62 خوزستان دشت آزادگان
63 خوزستان مسجد سلیمان
64 خوزستان امیدیه
65 خوزستان اندیمشک
66 خوزستان بهبهان
67 خوزستان خرمشهر
68 خوزستان رامهرمز
69 خوزستان شوش
70 خوزستان بندر ماهشهر
71 خوزستان دزفول
72 خوزستان آبادان
73 خوزستان هندیجان
74 خوزستان لالی
75 زنجان ایجرود
76 زنجان طارم
77 زنجان ماهنشان
78 سیستان و بلوچستان نیکشهر
79 سیستان و بلوچستان سرباز
80 سیستان و بلوچستان چابهار
ردیف نام استان نام شهرستان
81 سیستان و بلوچستان خاش
82 سیستان و بلوچستان سراوان
83 سیستان و بلوچستان ایرانشهر
84 سیستان و بلوچستان زابل
85 فارس سپیدان
86 فارس ممسنی
87 فارس لامرد
88 فارس ارسنجان
89 فارس نی‌ریز
90 فارس داراب
91 فارس زرین دشت
92 فارس اقلید
93 فارس بوانات
94 فارس خرم بید
95 فارس قیروکارزین
96 فارس لارستان
97 فارس مهر
98 فارس فراشبند
99 کردستان دیواندره
100 کردستان بانه
101 کردستان قروه
102 کردستان کامیاران
103 کردستان مریوان
104 کردستان سروآباد
105 کردستان سقز
106 کرمان زرند
107 کرمان کهنوج
108 کرمان بافت
ردیف نام استان نام شهرستان
109 کرمان جیرفت
110 کرمان شهر بابک
111 کرمان بردسیر
112 کرمان بم
113 کرمان راور
114 کرمان منوجان
115 کرمان عنبر‌آباد
116 کرمانشاه قصر شیرین
117 کرمانشاه هرسین
118 کرمانشاه جوانرود
119 کرمانشاه سر پل ذهاب
120 کرمانشاه گیلانغرب
121 کرمانشاه اسلام آباد غرب
122 کرمانشاه پاوه
123 کرمانشاه صحنه
124 کرمانشاه کنگاور
125 کرمانشاه سنقر
126 کرمانشاه ثلاث باباجانی
127 کهکیلویه و بویراحمد کهکیلویه
128 کهکیلویه و بویراحمد دنا
129 کهکیلویه و بویراحمد بویر احمد
130 گلستان مینودشت
131 گلستان کلاله
132 گلستان آق قلا
133 گلستان بندر گز
134 گلستان رامیان
135 گیلان املش
136 گیلان شفت
ردیف نام استان نام شهرستان
137 گیلان ماسال
138 گیلان طوالش
139 گیلان آستارا
140 لرستان دلفان
141 لرستان کوهدشت
142 لرستان پلدختر
143 لرستان سلسله
144 لرستان ازنا
145 لرستان الیگودرز
146 مازندران نکا
147 هرمزگان بندرجاسک
148 هرمزگان حاجی‌آباد
149 هرمزگان رودان
150 هرمزگان میناب
151 هرمزگان ابوموسی
152 هرمزگان بستک
153 همدان رزن
154 یزد خاتم
155 یزد طبس
156 یزد ابرکوه


ب: فهرست بخش‌های کمتر توسعه‌یافته
ردیف نام استان نام‌شهرستان نام بخش
1 آذربایجان شرقی هریس خواجه
2 آذربایجان شرقی اهر هوراند
3 آذربایجان شرقی بستان‌آباد تیکمه داش
4 آذربایجان شرقی سراب مهربان
ردیف نام استان نام‌شهرستان نام بخش
5 آذربایجان شرقی مراغه سراجو
6 آذربایجان شرقی ملکان لیلان
7 آذربایجان شرقی میانه ترکمنچای
8 آذربایجان شرقی میانه کاغذکنان
9 آذربایجان شرقی میانه کندوان
10 آذربایجان غربی ارومیه انزل
11 آذربایجان غربی ارومیه نازلو
12 آذربایجان غربی ارومیه سیلوانا
13 آذربایجان غربی ارومیه صومای برادوست
14 اردبیل اردبیل سرعین
15 اردبیل اردبیل هیر
16 اردبیل خلخال امامرود
17 اردبیل خلخال خورش رستم
18 اردبیل مشگین‌شهر مشگین شرقی
19 اردبیل مشگین‌شهر ارشق
20 اردبیل مشگین‌شهر مرادلو
21 اصفهان آران و بیدگل کویرات
22 اصفهان اصفهان جرقویه سفلی
23 اصفهان اصفهان جرقویه علیا
24 اصفهان نائین انارک
25 اصفهان نائین خوروبیابانک
26 ایلام ایلام چوار
27 بوشهر بوشهر خارگ
28 چهارمحال بختیاری فارسان بازفت
29 خراسان بجنورد رازوجرگلان
30 خراسان بجنورد گرمخان
31 خراسان بردسکن انابد
32 خراسان بیرجند خوسف
ردیف نام استان نام‌شهرستان نام بخش
33 خراسان بیرجند درمیان
34 خراسان تربت حیدریه بایک
35 خراسان تربت حیدریه جلگه رخ
36 خراسان تربت حیدریه جلگه زاوه
37 خراسان تربت حیدریه کدکن
38 خراسان چناران گلبهار
39 خراسان درگز چاپشلو
40 خراسان درگز لطف‌آباد
41 خراسان سبزوار جغتای
42 خراسان سبزوار جوین
43 خراسان سبزوار خوشاب
44 خراسان سبزوار روداب
45 خراسان سبزوار ششتمد
46 خراسان شیروان سرحد
47 خراسان فردوس بشرویه
48 خراسان فردوس سرایان
49 خراسان قوچان باجگیران
50 خراسان قوچان فاروج
51 خراسان کاشمر کوهسرخ
52 خراسان کاشمر خلیل‌آباد
53 خراسان گناباد کاخک
54 خراسان گنابد بجستان
55 خراسان نیشابور تخت جلگه
56 خراسان نیشابور زبرخان
57 خراسان نیشابور سرولایت
58 خراسان نیشابور میان جلگه
59 خراسان مشهد رضویه
60 خوزستان اهواز حمیدیه
ردیف نام استان نام‌شهرستان نام بخش
61 خوزستان اهواز باوی
62 خوزستان شوشتر گتوند
63 زنجان خدابنده افشار
64 زنجان خدابنده بزینه‌رود
65 زنجان خدابنده سجاسرود
66 زنجان زنجان زنجانرود
67 سمنان دامغان امیرآباد
68 سمنان سمنان مهدیشهر
69 سمنان شاهرود بیارجمند
70 سمنان شاهرود میامی
71 سیستان و بلوچستان زاهدان میرجاوه
72 سیستان و بلوچستان زاهدان نصرت‌آباد
73 سیستان و بلوچستان زاهدان کورین
74 فارس استهبان رونیز
75 فارس جهرم خفر
76 فارس جهرم سیمکان
77 فارس جهرم کردیان
78 فارس شیراز ارژن
79 فارس شیراز کوار
80 فارس فسا ششده و قره‌بلاغ
81 فارس فسا شیب کوه
82 فارس فسا نوبندگان
83 فارس فیروزآباد میمند
84 فارس کازرون جره و بالاده
85 فارس کازرون خشت و کمارج
86 فارس کازرون کوهمره
87 فارس مرودشت درودزن
88 فارس مرودشت سیدان
ردیف نام استان نام‌شهرستان نام بخش
89 فارس مرودشت کامفیروز
90 قزوین بوئین‌زهرا آبگرم
91 قزوین بوئین‌زهرا آوج
92 قزوین بوئین‌زهرا شال
93 قزوین تاکستان اسفرورین
94 قزوین تاکستان خرمدشت
95 قزوین قزوین رودبار الموت
96 قزوین قزوین رودبار شهرستان
97 قزوین قزوین طارم سفلی
98 قزوین قزوین کوهین
99 کردستان بیجار جنگ الماس
100 کردستان بیجار کرانی
101 کردستان سنندج کلاترزان
102 کرمان رفسنجان کشکوئیه
103 کرمان رفسنجان نوق
104 کرمان کرمان چترود
105 کرمان کرمان راین
106 کرمان کرمان شهداد
107 کرمان کرمان گلباف
108 کرمانشاه کرمانشاه فیروزآباد
109 کرمانشاه کرمانشاه کوزران
110 کرمانشاه کرمانشاه ماهیدشت
111 کهگیلویه و بویراحمد گچساران باشت
112 گلستان ترکمن گمیشان
113 گلستان گنبدکاووس داشلی برون
114 گلستان علی‌آباد کمالان
115 گلستان گرگان بهاران
116 گیلان رشت خشکبیجار
ردیف نام استان نام‌شهرستان نام بخش
117 گیلان رضوانشهر پره‌سر
118 گیلان رودبار رحمت‌آباد بلوکات
119 گیلان رودبار عمارلو
120 گیلان رودسر رحیم‌اباد
121 گیلان سیاهگل دیلمان
122 گیلان صومعه‌سرا کوچک خان جنگلی
123 گیلان لنگرود اطاقور
124 گیلان رودبار خورگام
125 لرستان بروجرد اشترینان
126 لرستان خرم‌آباد پاپی
127 لرستان خرم‌آباد چغلوندی
128 لرستان خرم‌آباد دوره چگنی
129 لرستان خرم‌آباد زاغه
130 لرستان خرم‌آباد ویسیان
131 لرستان دورود سیلاخور
132 مازندران بابل گتاب
133 مازندران بابل بندپی غربی
134 مازندران بابل لاله‌آباد
135 مازندران بهشهر یانه‌سر
136 مازندران ساری چهاردانگه
137 مازندران ساری دو دانگه
138 مازندران ساری میاندورود
139 مازندران سوادکوه مرکزی
140 مازندران نور بلده
141 مازندران نوشهر کجور
142 مرکزی اراک خنداب
143 مرکزی شازند زالیان
144 مرکزی شازند سربند
ردیف نام استان نام‌شهرستان نام بخش
145 مرکزی خمین کمره
146 هرمزگان بندرعباس خمیر
147 هرمزگان بندرعباس فین
148 هرمزگان بندرلنگه مرکزی
149 هرمزگان بندرلنگه شیب‌کوه
150 هرمزگان بندرلنگه گاوبندی
151 هرمزگان قشم شهاب
152 همدان کبودرآهنگ شیرین سو
153 همدان کبودرآهنگ گل تپه
154 همدان تویسرکان قلقل رود
155 همدان بهار صالح‌آباد
156 همدان ملایر جوکار
157 همدان ملایر سامن
158 همدان نهاوند خزل
159 همدان همدان شرا
160 یزد اردکان خرائق
161 یزد صدوق خضر‌آباد
162 یزد بافق بهاباد

توضیح:
1- در فهرست بند (الف) شهر و بخش‌های تابعه شهرستان مذکور نیز جزء مناطق کمتر توسعه یافته خواهد بود.
2- در فهرست بند (ب) صرفاً بخش‌های مذکور که درج گردیده است جزء مناطق کمتر توسعه یافته خواهد بود و به بخش‌های فهرست (الف) اضافه می‌گردد.
3- هر گونه تغییر در تقسیمات کشوری تاثیری بر این فهرست از نظر مناطق کمتر توسعه یافته نخواهد داشت.


رای هیات عمومی دیوان عدالت اداری
به صراحت تبصره ماده 93 قانون مالیات‌های مستقیم مصوب اسفند ماه 1366 «درآمد شرکت‌های مدنی (اعم از اختیاری یا قهری) و همچنین درآمدهای ناشی از فعالیت‌های مضاربه در صورتی که عامل (مضارب) شخص حقیقی باشد تابع مقررات این فصل می‌باشد» بنابراین مفهوم مخالف حکم مقنن مفید عدم شمول مقررات فصل چهارم قانون موضوع مالیات بر درآمد مشاغل نسبت به اشخاص حقوقی می‌باشد. مضافاً اینکه قانونگذار فصل پنجم قانون مالیات‌های مستقیم را به مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی اختصاص داده است. بنابراین رای شماره 2358-201 مورخ 25/3/1382 هیات عمومی شورای عالی مالیاتی که در اجرای ماده 258 قانون فوق‌الاشعار انشاء شده در حدی که متضمن شمول ماده 102 قانون مالیات‌های مستقیم به اشخاص حقوقی نیز می‌باشد خلاف حکم صریح قانونگذار تشخیص داده می‌شود و به استناد قسمت دوم ماده 25 قانون دیوان عدالت اداری ابطال می‌گردد.
رای شماره هـ/82/679-9/8/1383
روزنامه رسمی شماره 17395- 23/8/1383


آئین‌نامه اجرائی بند «ز» ماده (111)
اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم
مصوب 1/9/1383
ماده 1- مفهوم ادغام یا ترکیب شرکت‌ها از لحاظ مقررات مالیاتی به دو صورت ذیل می‌باشد:
الف- انتقال دارایی‌ها و بدهی‌های یک یا چند شرکت به یک شرکت دیگر که از این پس شرکت موجود نامیده می‌شود، به طوری که شرکت‌های ادغام شونده منحل می‌شوند لکن شرکت موجود نام و هویت خود را حفظ کرده و دارایی و بدهی آن به میزان جمع دارایی و بدهی شرکت‌های ادغام شونده افزایش می‌یابد.
ب- انتقال دارایی‌ها و بدهی‌های یک یا چند شرکت به شرکت جدید، به طوری که شرکت‌های ادغام شونده منحل شده و میزان دارایی و بدهی شرکت جدید معادل جمع دارایی‌ها و بدهی‌های شرکت‌های ادغام شونده خواهد بود.
تبصره – ادغام یا ترکیب شرکت‌ها به یکی از دو طریق مندرج در این ماده مشروط به آن است که مجوز قانونی آن تحصیل شده باشد.
ماده 2- در صروت انتقال دارایی‌ها با بیش از قیمت دفتری به شرکت موجود یا شرکت جدید، مازاد مشمول پرداخت مالیات می‌باشد.
ماده 3- آخرین مدیران شرکت‌های ادغام یا ترکیب‌ شونده، مکلفند ظرف یک ماه پس از اتخاذ تصمیم نهایی برای ادغام یا ترکیب، رونوشت صورت جلسات نهایی و فهرست اسامی شرکا یا سهامداران و میزان سهم‌الشرکه یا سهام آنان و صورت دارایی‌ها و بدهی‌ها را همراه گزارش یکی از اعضای جامعه حسابداران رسمی راجع به تعیین قیمت روز سهام یا سهم‌الشرکه در تاریخ مزبور به اداره امور مالیاتی مربوط تسلیم نمایند.
ماده 4- تاریخ ادغام یا ترکیب از نظر این آیین‌نامه، تاریخ ثبت دارایی‌ها و بدهی‌های شرکت‌های ادغام یا ترکیب شونده در دفاتر قانونی شرکت‌موجود و یا تاریخ ثبت شرکت جدید در اداره ثبت شرکت‌ها و موسسات غیر تجاری می‌باشد.
ماده 5- مدیران شرکت موجود یا شرکت، جدید مکلفند ظرف یک ماه از تاریخ ادغام یا ترکیب، مستندات مربوط به ثبت تغییرات حاصل از ادغام یا ترکیب در شرکت موجود و یا ثبت شرکت جدید در اداره ثبت شرکت‌ها و فهرست خلاصه انتقالات انجام شده (شامل دارایی‌ها و بدهی‌ها) و فهرست تعداد سهام یا میزان سهم‌الشرکه که در قبال انتقال دارایی‌ها و بدهی‌ها به هر یک از سهامداران یا شرکای شرکت‌های ادغام شونده تخصیص می‌یابد را همراه گزارش یکی از اعضای جامعه حسابداران رسمی راجع به تعیین بهای روز سهام یا سهم‌الشرکه شرکت موجود یا شرکت جدید به اداره امور مالیاتی مربوط تسلیم نمایند.
تبصره – اداره امور مالیاتی مکلف است پس از دریافت مدارک موضوع این ماده رونوشت مدارک یاد شده را حسب مورد به ادارات امور مالیاتی مربوط به شرکت‌های ادغام یا ترکیب شونده جهت اقدامات قانونی موضوع ماده (111) اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم- مصوب 1380- ارسال نماید.
ماده 6- مطابق مقررات بند «هـ» ماده (111) اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم- مصوب 1380- هر گاه در نتیجه ادغام یا ترکیب موضوع این آیین‌نامه درآمدی به هر یک از سهامداران در شرکت‌های ادغام یا ترکیب شده تعلق گیرد، حسب قوانین و مقررات مربوط مشمول مالیات خواهند بود.
ماده 7- هزینه‌های مربوط به ادغام یاترکیب شرکت‌ها حسب مورد هزینه قابل قبول آنها محسوب می‌گردد.
ماده 8- عدم رعایت مقررات ماده (111) اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم- مصوب 1380- و این آیین‌نامه حسب مورد موجب عدم شمول تسهیلات موضوع ماده قانونی یاد شده نسبت به شرکت‌های ادغام شونده خواهد بود.
معاون اول رییس جمهور- محمدرضا عارف


بخشنامه نحوه اجرای تبصره‌های یک و شش جدول
استهلاک موضوع ماده 151 قانون مالیات‌های مستقیم
شماره 43024/13420/4/30-30/8/1368
نظر به اینکه بعضی از ماموران تشخیص مالیات و همچنین عده‌ای از حسابداران در اجرای مفاد تبصره‌های یک و شش جدول استهلاک مصوب هیات وزیران موضوع ماده 151 قانون مالیات‌های مستقیم مصوب 3/12/66 دچار تردید شده و برداشت‌های متفاوتی داشته و به دفعات چگونگی محاسبه استهلاک را بر اساس جدول جدید مورد سئوال و پرسش قرار داده‌اند، علیهذا به منظور رفع ابهام و روشن شدن موضوع با ذکر چند مثال که صحت آنها از لحاظ مطابقت با مقررات موضوعه به تایید هیات عمومی شورای عالی مالیاتی هم رسیده است، نحوه اجرای تبصره‌های یاد شده را ذیلاً خاطرنشان می‌سازد:

نحوه اجرای تبصره یک:
مثال یک – برای انواع ماشین‌های تراش فلزات طبق جدول استهلاک قبلی (موضوع ماده 127 قانون مالیات‌های مستقیم مصوب اسفند 1345) مدت استهلاک 8 سال تعیین شده است چنانچه تاریخ بهره‌برداری نیمه اول سال 63 و قیمت تمام شده 000/000/16 ریال فرض شود ذخیره استهلاک 5 سال قبل از تاریخ اجرای قانون جدید مالیات‌ها (1/1/68) مبلغ ده میلیون 000/000/10 ریال خواهد بود و سه سال از مدت استهلاک باقی می‌ماند که مانده مستهلک نشده دارائی در اول سال اجرای قانون جدید (1/1/68) به شرح زیر محاسبه می‌شود:
قیمت تمام شده : 000/000/16
کسر می‌شود: ذخیره استهلاک 5 ساله 000/000/10
مانده مستهلک نشده دارائی 000/000/6
بر اساس مقررات جدول استهلاک جدید مدت استهلاک برای دارائی یاد شده 10 سال تعیین شده است (بند 5 از گروه صنایع فلزی) طبق تبصره یک جدول استهلاک جدید، زمان کل استهلاک از تاریخ بهره‌برداری 10 سال است چون 5 سال ذخیره استهلاک قبلاً منظور شده استهلاک از اول سال 68 بایستی نسبت به مانده دارائی و مانده مدت یعنی 5 سال برای هر یک از سال‌های مانده و به شرح زیر محاسبه شود:
هزینه استهلاک سال 68 000/200/1 =

مثال دو: برای ماشین‌آلات تولید باندهای طبی و پنبه هیدروفیل و وسائل ضد عفونی در ردیف 4 از گروه 11 جدول جدید نرخ استهلاک به طریق مستقیم 8 سال تعیین شده در حالی که برای همین ماشین‌آلات در ردیف 7 فصل 9 جدول استهلاک قدیم 10 سال تعیین شده چنانچه دارائی یاد شده طبق جدول قدیم9 سال مستهلک شده باشد چون 8 سال مندرج در جدول جدید از 10 سال جدول قدیم کمتر است بنابراین چون طبق تبصره یک جدول جدید رقم (17=8+9) از یک و نیم برابر 8 سال یعنی 12 سال تجاوز می‌نماید لذا حد نصاب 12 سال ملاک محاسبه استهلاک خواهد بود و لذا مانده دارائی یاد شده باید از اول سال 68 به مدت (3=9-12) سه سال مستهلک شود که محاسبه استهلاک دارائی به شرح زیر می‌باشد:
قیمت تمام شده دارائی 000/000/16 ریال
ذخیره استهلاک برای 9 سال 000/400/14 ریال
مانده دارائی در اول سال 68 000/600/1 ریال
ذخیره استهلاک برای هر یک از سال‌های اول اجرای قانون جدید مالیات‌ها و دو سال بعد معادل 333/533=3÷000/600/1 ریال خواهد بود.
مثال سه: طبق ردیف 6 فصل 7 جدول سابق برای ماشین‌آلات بسته‌بندی در صنایع نساجی نرخ مستقیم استهلاک 12 سال تعیین شده و در جدول جدید (ردیف 7 گروه 9) 8 سال پیش‌بینی شده چنانچه قیمت تمام شده ماشین 000/000/36 ریال و از تاریخ بهره‌برداری ماشین تا اجرای قانون جدید مالیات‌ها (1/1/68) 9 سال گذشته باشد مانده مستهلک نشده ماشین مبلغ 000/000/9 ریال خواهد بود اکنون چون مدت استهلاک در جدول جدید کمتر از مدت استهلاک در جدول سابق است و جمع سنوات استهلاک تا تاریخ اجرای قانون جدید (9 سال) با سنوات مذکور در جدول جدید (8 سال) که 17 سال است از 5/1 برابر 8 سال مندرج در جدول جدید (12 سال) بیشتر است لذا نصاب 5/1 برابر یعنی 12 سال ملاک محاسبه استهلاک خواهد بود بنابراین ماشین یاد شده از تاریخ بهره‌برداری به موجب جدول استهلاک جدید باشد 12 ساله مستهلک گردد یعنی از تاریخ اجرای قانون مالیات‌های مستقیم جدید نسبت به مانده مستهلک نشده تا سه سال و میزان استهلاک سال اول به صورت زیر محاسبه می‌شود:
ذخیره استهلاک سال اول اجرای قانون جدید
000/000/3=3÷ 000/000/9
چنانچه دارائی یاد شده تا تاریخ اجرای قانون جدید 2 سال مورد بهره‌برداری قرار گرفته باشد در این صورت چون 10=2+8 (جمع سنوات مستهلک شده و مدت استهلاک در جدول جدید) از 5/1 برابر مدت استهلاک در جدول (8 سال و 4 سال جمعاً 12 سال) تجاوز نمی‌نماید لذا مانده مستهلک نشده در اول اجرای قانون مالیات‌های جدید (1/1/68) که مبلغ 000/000/30 ریال است باید 6=(2-8) سال مستهلک شود بنابراین استهلاک دارائی مزبور در سال 68 حاصل کسر خواهد بود.

همچنین چنانچه مدت مستهلک شده دارائی تا اول سال 68 شش سال باشد چون حاصل (8+6) یعنی 14 بیشتر از 5/1 برابر نصاب یعنی 12 می‌شود علیهذا حد نصاب ملاک خواهد بود یعنی دارائی مزبور از اول بهره‌برداری به موجب جدول استهلاک جدید باید 12 ساله مستهلک شود در این صورت چون 6 سال قبلاً مستهلک شده مانده مستهلک نشده باید 6 ساله مستهلک گردد که در این صورت استهلاک سال 68 برابر است با خواهد بود.
بدیهی است چنانچه دارائی قابل استهلاک در سال‌های بعد به دلائلی از جمله تغییرات یا تعمیر اساسی تغییراتی از نظر ارزش دارائی پیدا نشود میزان استهلاک با سال اول برابر و هر سال معادل 000/000/3 ریال خواهد بود در صورت انجام تعمیرات اساسی طبعاً مطابق تبصره 12 جدول خواهد شد.
در اجرای تبصره 1 جدول استهلاکات جدید هر گاه سنوات قابل استهلاک مالی از تاریخ بهره‌برداری تا زمان اجرای این جدول بیشتر از 5/1 برابر سنوات مندرج در این جدول باشد در این صورت مانده استهلاک نشده این قبیل دارائی‌ها در اولین سال مالیاتی مشمول قانون مالیات‌های مستقیم مصوب اسفندماه 1366 کلاً قابل استهلاک خواهد بود. مثلاً در جدول سابق مدت استهلاک مالی 8 سال بوده و در جدول جدید 4 سال است هر گاه 7 سال از تاریخ بهره‌برداری آن گذشته باشد چون 7 بیشتر از 5/1 برابر سنوات مندرج در جدول استهلاکات جدید یعنی 6=5/1*4 می‌باشد مانده استهلاک نشده این مال در سال اول اجرای قانون مذکور کلاً به حساب استهلاک منظور خواهد شد.
در مواردی که استهلاک در گذشته بر اساس نرخ نزولی بوده و در جدول حاضر به ترتیب سالانه مقرر گردیده است، با عنایت به اینکه در استهلاک با نرخ نزولی مدت آن به هر حال بیشتر از مدت استهلاک به ترتیب سالانه استف توجه مسئولین را در اینگونه موارد به مثال‌های زیرین جلب می‌نماید:
مثال چهار- طبق ردیف 2 فصل 5 جدول استهلاکات سابق برای ریل- واگن- لوکوموتیو و لوله‌های آهن مورد استفاده در صنایع معدن نرخ 35% نزولی تعیین شده است و در جدول جدید برابر ردیف 2 گروه 7 مدت استهلاک 5 سال تعیین گردیده است حال با در نظر گرفتن مفاد تبصره 1 جدول استهلاکات موضوع قانون مالیات‌های مستقیم مصوب 3/12/66 چنانچه فرض شود ماشین‌آلاتی از این قبیل در نیمه اول سال 1365 مورد بهره‌‌برداری قرار گرفته باشد چون جمع سنوات قابل استهلاک از تاریخ بهره‌برداری تا زمان اجرای جدول جدید با سنواتی که در جدول جدید برای استهلاک آن مقرر شده یعنی 3+5 از 5/1 برابر سنوات مذکور در جدول جدید یعنی 5/7=5/1*5 سال بیشتر است بنابراین مانده استهلاک نشده دارائی در 3-5/7 سال استهلاک خواهد شد.
چنانچه در مثال فوق تاریخ بهره‌برداری را نیمه اول سال 1366 فرض کنیم با توجه به اینکه جمع سنوات قابل استهلاک طبق جدول سابق با سنوات استهلاک تعیین شده در جدول جدید یعنی 2+5 از 5/1 برابر سنوات مندرج در جدول جدید یعنی 5/7=5/1*5 کمتر است پس مانده استهلاک نشده ماشین‌آلات فوق در 2-5 سال استهلاک خواهد شد.
و چنانچه ماشین‌آلات موصوف در نیمه اول سال 1359 مورد بهره‌برداری قرار گرفته باشد با توجه به اینکه سنوات قابل استهلاک از تاریخ بهره‌برداری تا زمان اجرای جدول جدید بیشتر از 5/1 برابر سنوات مندرج در جدول جدید یعنی 5/7=5/1*5 می‌باشد مانده استهلاک نشده آن در سال اول اجرای قانون مالیات‌های مستقیم مصوب اسفندماه 1366 کلاً استهلاک خواهد شد.

نحوه اجرای تبصره (6) :
مثال یک: چنانچه چنانچه دارائی قابل استهلاک مثلاً ماشین‌آلات موضوع بند یک از گروه 20 جدول جدید باشد نرخ استهلاک بر اساس مدت 10 سال تعیین شده اگر قیمت تمام شده دارایی 000/000/100 ریال فرض شود استهلاک هر سال قاعدتاً معادل 10% و به میزان 000/000/10 ریال خواهد بود، چنانچه از اول سال سوم بهره‌برداری به دلائلی ماشین به مدت 9 ماه مورد استفاده واقع نگردد با در نظر گرفتن تبصره 6 جدول استهلاک، محاسبه استهلاک دارائی یاد شده به شرح زیر خواهد بود:
استهلاک سال اول 000/000/10
استهلاک سال دوم 000/000/10


محاسبه استهلاک سال سوم:
«میزان استهلاک سه ماه برای مدتی که مورد استفاده قرار گرفته»
000/500/2=

میزان استهلاک 9 ماه مذکور
=3*9*000/000/10
میزان استهلاک سال سوم
000/750/4 = 000/500/2 + 000/250/2
مدت قابل افزایش به 7 سال باقی مانده مدت عمر ماشین
مقدار قابل استهلاک در 7 سال و 3/6 ماه باقی مانده
ماه 3/6=70%*9
000/250/75=(000/750/4+000/000/10*2)-000/000/100
با عنایت به اینکه برای استهلاک در مدت 9 ماه مذکور 30% نرخ مقرر اعمال شده و از سوی دیگر 70% همان مدت به باقی‌مانده مدت اضافه گردیده بالنتیجه در مقدار استهلاک سالانه (000/000/10 ریال) در باقی‌مانده مدت تغییری حاصل نخواهد شد یعنی میزان استهلاک هر یک از سنوات چهارم تا دهم نیز 000/000/10 ریال و مجموع استهلاک 10 سال
000/750/94 = 000/750/4 = 000/000/10 * 9
خواهد بود و باقی‌مانده ارزش دفتری ماشین‌آلات که عبارت از 000/250/5 ریال است در سال یازدهم با سپری شدن 3/6 ماه از آن سال مستهلک خواهد گردید.
مثال دو- اگر دارائی قابل استهلاک را موضوع بند 2 از گروه یک جدول استهلاک و قیمت تمام شده‌ای به مبلغ 000/000/10 ریال فرض کنیم نرخ نزولی استهلاک 10% است استهلاک سال اول و دوم به ترتیب 000/000/1 ریال و 000/900 ریال خواهد بود چنانچه در سال سوم دارائی مزبور مورد استفاده واقع نشده باشد نرخ استهلاک معادل 30% از نرخ جدول است. یعنی 3% که هزینه استهلاک سال سوم از ماخذ مانده مستهلک نشده به مبلغ 000/100/8 ریال به شرح زیر محاسبه می‌شود.
000/243= 3% * 000/100/8
همچنین استهلاک سال چهارم در صورت بهره‌برداری در این سال نسبت به مانده مستهلک نشده به مبلغ 000/857/7 ریال با نرخ 10% جدول به شرح زیر تعیین می‌گردد:
000/100/8
کسر می‌شود استهلاک سال سوم 000/243
مانده مستهلک نشده در اول سال چهارم 000/857/7
استهلاک سال چهارم بر اساس نرخ 10% مبلغ 700/785
ریال خواهد بود.